Sözlük

Dış Ticaret ve İşletme ekseninde hazırlanmış bu sözlük başlangıç aşamasındadır. Sözlükte yer alan kelimeler günlük kullanımda karşılaşılabilecek halleriyle ifade edilmiştir.

Dış Ticaret Sözlüğü


ABCÇDEFGIİJKLMNOÖPQRSŞTUÜVWXYZ

T

T.B. - Trial Balance
Mizan

T.O. - Turnover

Ciro

T.r. - Trust receipt

Zilyetlik makbuzu

T.t. - Telegraphic transfer

Telgrafla para havalesi

T/C - Time Charter

Zamanla sınırlı gemi kiralama sözleşmesi

Taban Fiyatı

Hisse senetlerinin bir seans içinde işlem görebileceği en düşük fiyattır. Her hisse senedi için fiyat ve fiyat adımı göz önüne alınarak ayrı olarak hesaplanır.

Tahvil

Devletin 1 yıl, anonim ortaklıkların en az 2 yıl ve daha uzun vadeyle, ödünç para bulmak amacıyla, itibari kıymetleri eşit ve ibareleri aynı olmak üzere çıkardıkları borç senetleridir

Tahvil Ve Bono Fonu

Portföyünün en az %51'inin devamlı olarak borçlanma araçlarına yatırılmış fonlardır

Takas

Para kullanılmaksızın bir malın bir diğeriyle değiştirilmesidir. Takas, para birimi kolayca değiştirilemeyen ülkeler için önemli bir ticaret koludur.

Takasbank

Borsada kote olan senetlerin işlemlerin düzgün olarak işlenmesi ve düzenli olarak tutulması amacıyla borsada saklanmasıdır. İMKB'de işlem gören senetlerin muhafazası ile görevli olan İMKB Takas ve Saklama Bankası A.Ş., kote olan senetlerin büyük bir kısmını muhafaza ettiği için ayrıca fiziki bir dolaşıma engel olmakta ve şirketleri senet basma külfetinden kurtarmaktadır.

Talon

Hisse senedinin kuponlarından oluşan kısmına verilen isimdir

Tar. - Tariff

Gümrük tarifesi

Tarife Benzeri Engeller

Malların girişinde alınan Gümrük vergisinden başka vergiler gibi, Gümrük tarifesinin etkisini taşıyan engellerdir

Tarife Dışı Engeller

Giriş kısıntı ve yasakları, tekeller, giriş işlemleri, giriş izni vb. gibi, uluslararası tecimde uygulanan gümrük tarifelerinde ya da tarife etkisini taşıyanlardan başka engellerdir.

Tarife Numarası

Gümrük ithalat genel tarife cetvelinde her mal veya mal grupları için saptanan numaralardır

Tasarruf

Gelirden tüketimin çıkartılması ile elde edilir

Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu - TMSF

Tasarruf mevduatı sahiplerini belirli bir tutara kadar ilgili bankanın ödeme yetersizliği riskine karşın sigorta etmektir

Tasfiye Değeri / Likiditasyon Değeri

Şirket varlıklarının belirli bir süre içinde zorunlu satışı ile sağlanabilecek değerden tüm borçlar ödendikten sonra kalan miktarın, hisse senedi sayısına bölünmesi sonucu bulunan değerdir

Tavan Fiyatı

Hisse senetlerinin bir seans içinde işlem görebileceği en yüksek fiyattır. Her hisse senedi için fiyat ve fiyat adımı göz önüne alınarak ayrı olarak hesaplanır

Tavsiye Bankası

İhracatçının ülkesinde faaliyet gösteren bankadır. Başka bir ülke bankası adına yazılan kredi mektupları ile ilgilenir, ihracatçı firmaya kredinin kendi lehlerine açıldığını bildirir. Banka,ödeme sorumluluğuna girmek zorunda olmadan, ihracatçıyı kredi mektubu konusunda detaylı bir şekilde bilgilendirir.

Tavsiye Kapasitesi

Nakliyeci acentanın veya temsilcisinin, grubun onayı olmadan kesin kararlar veremeyeceğini belirten terimdir

TEFE

Toptan Eşya Fiyat Endeksidir

Tekel

Tek bir satıcı ve karşılığında çok miktarda alıcı olan piyasadır

Temel Analiz

Hisse senetlerinin gerçeğe en yakın fiyatlarını bulmaya yönelik bir yöntemdir

Temellük

Alacağın devralınması

Temerrüt

Borsa'da yapılan işlemler sonucunda, taahhütlerin gerektirdiği ödeme veya menkul kıymet teslimatlarının belirlenen süreler içinde gerçekleştirilmemesi sonucu oluşan durumdur

Temettü

Kar payı, Ortakların dönem içinde elde ettikleri kardan mevcut ortakların pay alma hakkıdır

Temettü Getirisi

Hisse senedinin yıllık getirisidir

Teminat

Borsa üyelerinin, borsa işlemleri dolayısı ile müşterilerine ve borsaya verebilecekleri zararlara karşılık olmak üzere, Borsa tüzel kişiliği adına yatırdıkları meblağa denir

Teminat Mektupları

Alıcı ile satıcı arasındaki güvenin sağlanması için bir banka aracılığına ihtiyaç duyulur. Bankalar borçluya kefil olarak bu güveni sağlar.

Teminat Tamamlama Çağrısı

Vadeli işlemler piyasasında alınan pozisyonlar için yatırılmış bulunan teminatın sürdürme teminatı düzeyine gerilemesi veya daha altına düşmesi durumunda, yatırımcının teminatını başlangıç teminatı seviyesine çıkarması için borsa tarafından yapılan çağrıdır

Temiz Konşimentosu

Taşıyıcı tarafından hazırlanan, getirdiği malların iyi durumda olduğunu,herhangi bir zarar görmediklerini bildiren makbuzdur

Temiz Taslak

Üzerine hiçbir belge iliştirilmemiş taslaktır

Temlik

Alacağın Devredilmesi

Temlik Notu

Faturanın üzerine yapıştırılan veya fatura basımında eklenen ve Factoring şirketine temlik edildiğini ve vadesinde o makama ödeneceğini gösteren nottur. Borçlunun dilinde yazılır

Ters Repo

Bir menkul kıymetin işlemin başlangıç valöründe alınıp, bitiş valöründe geri satılmasıdır (Menkul kıymetin geri satım vaadiyle alımı)

Tescil

Borsa'da gerçekleştirilen işlemlerin fiyatlarının doğruda, Borsa dışında gerçekleştirilen işlemlerin fiyatlarının ise bu işlemlerin Borsa'ya bildirimi sonrasında Borsa kaydına alınması işlemidir

Tescile Mesnet Belge

Kayıtlı sermaye sistemine tabi anonim ortaklıklarda, sermaye artırımı işlemleri tamamlandıktan sonra sermaye artırımının tescili için, Sermaye Piyasası Kurulunca verilen ve ödenmiş hisse senedi tutarını gösteren belgedir

Teslim Karşılığı Ödeme Prensibi

Borsa işlemlerinin takasında, tarafların, takasa olan borçlarını ödedikleri nispette alacaklarının ödenmesi prensibidir

Teyit Eden Banka

Akreditif bedelinin amir banka tarafından ödenmediğinde kendisi tarafından ödeneceğini lehtara taahhüt eden banka

Teyitli Akreditif

Amir banka tarafından, sağlamlaştırma ve doğrulayıcı yönde kendi sorumluluk ve taahhütlerini de ekleyerek açılan akreditif

Teyitsiz Akreditif

Bu tür akreditiflerde muhabir banka herhangi bir mali sorumluluk yüklenmez. Akreditifin açılmış olduğunu ve şartlarını lehtara bildirmekle yetinir.

Ticaret Dengesi

Bir ülkenin toplam ihracat ve ithalatı arasındaki farktır. Eğer ihracat ithalattan fazla ise istenilen ticaret dengesi kurulmuştur, değil de ticaret açığı var denilir.

Ticaret Politikası Önlemleri

Gözetim veya korunma önlemleri, miktar kısıtlamaları ve ithalat veya ihracat yasaklamaları gibi eşyanın ithal ve ihracı ile ilgili hükümlerle belirlenmiş tarife dışı önlemleri ifade eder

Ticari Ateşe

Kendi ülkesindeki elçilikte bulunan görevliler konusunda uzmandır

Ticari Fatura

Alıcı ile satıcı arasında yapılan işlemin bir kaydıdır

Ticari Tarifeler Üzerine Genel Anlaşma

İmzalayan ülkeler arasındaki ticari zorlukları azaltmak ve ticaret hacmini yükseltmek amacıyla hazırlanmış çok yönlü bir anlaşmadır

Toptan Satışlar Pazarı

Alıcıları önceden belli olan veya olmayan, belli bir miktarın üzerindeki hisse senedi işlemlerinin Borsa'da güven ve şeffaflık ortamında organize bir piyasada gerçekleşmesini sağlayan pazardır

Transit Taşıma

Döviz tahsis edilerek veya edilmeksizin satın alınan yabancı menşeli malların transit olarak veya doğrudan doğruya başka bir ülkeye satılması

Tranş

Tahvil ve Bono Piyasası'nda işlem yapabilme limiti içerisindeki her bir kademedir

TÜFE

Tüketici fiyat endeksi

Türkiye Cumhuriyeti Gümrük Bölgesinde Yerleşik Kişi

1. Bu bölgede kanuni ikametgâhı olan bütün gerçek kişileri,
2. Bu bölgede kayıtlı iş yeri, kanuni iş merkezi veya şubesi bulunan bütün tüzel kişi veya kişiler ortaklığını ifade eder
Kaynak ve Notlar
"Not: İçeriği geliştirilmektedir."

"Kaynaklar: DijitalPort.com, Türk Dil Kurumu"